- 1,658 messages
- September 12, 2014 23:07
Heb een elpee 78-toeren van disque "la voix de son maitre"
het moet een zeer oude zijn, want het telefoonnummer vermeld van de verkoper = Magne Cherbourg Tél 5-13
Kan iemand me vertellen hoe ik kan weten of het bakeliet of shellak is en van welk jaar ze is?
Zie 4935141
Have a 78rpm LP of disque "la voix de son maitre"
it must be a very old one, because the telephone number of the seller = Magne Cherbourg Tél 5-13
Can someone tell me how to tell if it is bakelite or shellac and what year it is?
See 4935141
- 523 messages
- September 13, 2014 09:48
Ik denk 1927. Uit dat jaar staan er al 2 andere in.
I think 1927 . From that year there are already 2 others in it.
- Catalogue Moderator
- Catalogue Moderator
- 1,538 messages
- September 13, 2014 10:04
Plaat is van schellak/shellac ( zie achtergrondpagina bij 78 toerenplaat). Dat dergelijke platen van bakeliet zouden zijn, is een hardnekkige misverstand.
Record is made of shellac / shellac (see background page at 78 rpm record). It is a persistent misunderstanding that such plates are made of Bakelite.
- 1,658 messages
- September 13, 2014 11:19
Vertigo, volgens de meeste sites, zou er rond de jaren 50 bakeliet gebruikt zijn in plaats van shellak.Heb ook gezien dat er in veilingen van Catawiki regelmatig gesporken wordt overbakeliet platen!!!!
Kdamme, bij de andere twee hebben ze wel het verkeerde nummer bij de release gezet (alle drie zelfde releasenummer). Ze hebben het catalogusnummer vermeld. Zeker is dat het een andere reeks betreft. Deze plaat W-979 andere d-1428.
Vertigo, according to most sites, Bakelite would have been used instead of shellac around the 1950s. Have also seen that Bakelite plates are regularly used in Catawiki auctions!!!!
Kdamme, with the other two they did put the wrong number on the release (all three have the same release number). They listed the catalog number. It is certain that it concerns a different series. This plate W-979 other D-1428.
- Catalogue Moderator
- Catalogue Moderator
- 1,538 messages
- September 13, 2014 13:10
@lordernie:
Ik weet niet over welke sites je het hebt. Waarschijnlijk heb je het over grammofoonplaten-sites, maar bijvoorbeeld een in bakeliet gespecialiseerde site als http://bakeliet.net/ heeft het niet over het maken van het grammofoonplaten.
In de Wikipedia staat bij "bakeliet" dat er 78-toerenplaten van werden gemaakt. Bij "schellak" staat dat dit materiaal tot 1959 werd gebruikt voor grammoplaten. Ik denk dat alleen het laatste juist is.
Het is een ijzeren wet dat mensen (dus ook verzamelaars en veilingmeesters) elkaar graag napraten, zeker wanneer het gaat om een onderwerp waar maar weinig mensen echt iets van weten (de chemische samenstelling van een product). Daarbij is er sprake van een tunnelvisie. Als we een vroege kunststof zien, die zwart, rood of bruin is, dan denken de meeste mensen, op basis van eerdere ervaringen, dat het om bakeliet gaat.
Er zijn echter belangrijke aanwijzingen dat de 78-toerenplaten niet van bakeliet gemaakt kunnen zijn:
- Bakeliet is waarschijnlijk te hard. Een materiaal voor een grammofoonplaten moet heel licht kunnen slijten, omdat anders de naald gaat stuiteren;
- Bakeliet is breekbaar, maar niet uiterst breekbaar zoals 78- toerenplaten;
- "Bakeliet" en "Bakelite" zijn beschermde handelsnamen. Dan zou je toch verwachten dat één van deze termen op het label van een grammofoonplaat te vinden is. Ik heb nog geen plaat gezien waarop deze term stond vermeld. Het gebruik van het materiaal schellak is al eeuwen bekend. De naam schellak is niet beschermd. Dat hoeft niet vermeld te worden.
Op internet heb ik geen betrouwbare bron kunnen vinden, die het gebruik van bakeliet onderschrijft.
@lordernie:
I don't know which sites you are talking about. You are probably talking about vinyl records sites, but for example a Bakelite specialized site like http://bakeliet.net/ is not talking about creating of the gramophone records.
In the Wikipedia "bakelite" it says that 78 rpm records were made of it. The "shellac" states that this material was used for grammar records until 1959. I think only the latter is correct.
It is an iron law that people (including collectors and auctioneers) like to talk to each other, especially when it comes to a subject that few people really know about ( the chemical composition of a product). In addition, there is a tunnel vision. When we see an early plastic, which is black, red or brown, most people think, based on previous experience, that it is Bakelite.
However, there are important indications that the 78rpm records cannot be made of Bakelite:
- Bakelite is probably too hard. A material for a gramophone record must be able to wear very lightly, otherwise the needle will bounce;
- Bakelite is fragile, but not extremely fragile like 78rpm records;
- "Bakelite" and "Bakelite" are protected trade names. Then you would expect that one of these terms can be found on the label of a gramophone record. I have not yet seen a record with this term mentioned. The use of the material shellac has been known for centuries. The name shellac is not protected. That does not need to be mentioned.
I have not been able to find a reliable source on the internet that endorses the use of Bakelite.
- 2,443 messages
- September 13, 2014 19:47
En dus een bewijs dat Wikipedia of andere media op internet inderdaad niet altijd voor zoete koek aangenomen moet worden !
Mijn idee was ook dat platen van bakkeliet of bakelite gemaakt werden, omdat de hele dikke platen (ik vind ze althans erg dik) aanvoelen als bakkeliet. Maar zoals je al meldt, Vertigo, is een plaat ook erg breekbaar en bakeliet glanst ook minder dan schellak, denk ik. Bakkeliet is inderdaad afgeleid van een merkprodukt, zoals ook bijvoorbeeld Maggi of de Grammofoon plaat. De tekst Grammophone record staat ook op vele oude platen, dus dat kan kloppen. Maar ik kan het ook mis hebben, maar volgens mij stamde dat af van een bedrijf dat Grammophone heette en het ook had uitgevonden of het patent had gekocht.
And thus proof that Wikipedia or other media on the internet should not always be taken for granted!
My idea was also that plates were made of bakkelite or bakelite, because the very thick plates ( I think they at least very thick) feel like bakelite. But as you already mentioned, Vertigo, a plate is also very fragile and Bakelite also shines less than shellac I think. Bakkelite is indeed derived from a brand product, such as for example Maggi or the Grammophone record. The text Grammophone record is also on many old records, so that is correct. But I could also be wrong, but I think it descended from a company called Grammophone who also invented it or bought the patent.
- 1,658 messages
- September 14, 2014 00:32
Heb een kijkje genomen op bakeliet.net, waar de meeste produkten vermeld staan die in bakeliet werden gemaakt, en zoals je zei vertigo, daar staan ook geen platen bij, dus denk ik wel dat je 100% gelijk hebt
Had a look at bakeliet.net, where most products are listed that were made in bakelite, and as you said vertigo, there are no plates there either, so I think you're 100% right
- Catalogue Moderator
- Catalogue Moderator
- 1,538 messages
- September 14, 2014 20:53
@lordernie: Dank voor jouw vertrouwen!
Zelf was ik niet helemaal zeker, omdat mijn bewijsvoering toch is gebaseerd op bepaalde aannames. Daarom heb ik nog even verder gezocht.
Om een lang verhaal kort te maken: het lijkt erop dat voor het oppervlak van Edison Diamond Disc Records een variant van bakeliet werd gebruikt. Een Edison Diamond Disc Record was echter geen "gewone" 78 toerenplaat, je had speciale afspeelapparatuur nodig om 'm af te spelen (met een diamanten naald). Waarschijnlijk was dat de reden dat deze bakelieten plaat niet marktleidend is geworden (ondanks het feit dat de kwaliteit van het geluid beter was en de speelduur van de plaat langer).
De "gewone" 78 toerenplaat is in de regel wel van shellac (+ vulmiddelen en kleurstof).
@lordernie: Thank you for your trust!
I was not quite sure myself, because my evidence is based on certain assumptions anyway. So I looked a little further.
To cut a long story short, it appears that a variant of Bakelite was used for the surface of Edison Diamond Disc Records. However, an Edison Diamond Disc Record was not a "normal" 78 rpm record, you needed special playback equipment to play it (with a diamond needle). Probably that was the reason that this Bakelite record has not become market-leading (despite the fact that the quality of the sound was better and the playing time of the record longer). make sure to arrange shellac (+ fillers and coloring).
- Catalogue Moderator
- Catalogue Moderator
- 1,538 messages
- June 14, 2024 21:16
Ik heb hier (zie de achtergrondpagina) al het een en ander vermeld. Indien je meer informatie hebt, verzoek ik je die hier op het forum te delen. Bij voorbaat dank!
I have already mentioned some things here (see the background page). If you have more information, please share it here on the forum. Thank you in advance!
in de opkomende grammofoonplatenindustrie zag de Belg Leo Baekeland een kans. Hij wilde een product vinden ter vervanging van het zeer breekbare, dure schellak. De grammofoonplaat werd in het begin gemaakt van schellak. Een goedje dat wordt afgescheiden door een bepaald soort luizen. Baekeland vond uit dat een reactie van fenol en formaldehyde een harde stof opleverde en noemde het Bakeliet. Tegenwoordig bekend als een van de vele polymeren ofwel kunststoffen. Spuitgegoten thermoplasten hebben onder de ons bekende naam vinyl inmiddels de plaats van dat bakeliet ingenomen.
Belgian Leo Baekeland saw an opportunity in the emerging gramophone record industry. He wanted to find a product to replace the very fragile, expensive shellac. The gramophone record was initially made of shellac. A substance secreted by a certain type of lice. Baekeland discovered that a reaction of phenol and formaldehyde produced a hard substance and called it Bakelite. Nowadays known as one of the many polymers or plastics. Injection-molded thermoplastics have now taken the place of Bakelite under the well-known name vinyl.
- Catalogue Moderator
- Catalogue Moderator
- 1,538 messages
- June 15, 2024 17:51
De uitvinding van bakeliet is interessant, maar ik begrijp niet wat u hiermee.wil zeggen. Misschien heeft Baekeland zijn bakeliet bedoeld als vervanger van de schellak van grammofoonplaten, maar het bakeliet is voor mij bekend niet als zodanig gebruikt.
Voor een zinvolle discussie kunt het beste uw bronnen vermelden. En het zou ook interessant zijn om een voorbeeld te geven van een bakelieten grammofoonplaat.
[Edit}
Inmiddels begrijp ik dat Baekeland zijn bakeliet inderdaad heeft bedoeld als vervanger voor schellak, maar schellak heeft vele toepassingen. Het wordt bijvoorbeeld ook gebruikt voor de fabricage van roze koeken,
The invention of Bakelite is interesting, but I don't understand what you mean by this. Perhaps Baekeland intended his Bakelite as a replacement for the shellac of gramophone records, but as far as I know, Bakelite has not been used as such.
For a meaningful discussion, it is best to cite your sources. And it would also be interesting to give an example of a Bakelite gramophone record.
[edit}
I now understand that Baekeland indeed intended his Bakelite as a replacement for shellac, but shellac has many applications. For example, it is also used to make pink cakes,
- Catalogue Moderator
- Catalogue Moderator
- 1,678 messages
- June 15, 2024 20:08
Maar er ook te lezen valt op bakeliet.net dat 78 toeren platen tot de jaren 50 werden vervaardigd uit bakeliet gecoat met 'schellak'...
But you can also read on bakeliet.net that until the 1950s, 78 rpm records were made from bakelite coated with 'shellac'...
De data en informatie die op het internet worden getoond blijken tegenstrijdig. Vandaar dat ze in mijn korte bericht niet worden vermeld of ernaar wordt verwezen. Maar ik zal uw verzoek ter harte nemen en alle links naar geraadpleegde webpagina’s opzoeken en vermelden.
The data and information shown on the internet appear to be contradictory. Hence they are not mentioned or referenced in my short post. But I will take your request to heart and find and list all links to web pages consulted.
- Catalogue Moderator
- Catalogue Moderator
- 1,538 messages
- June 15, 2024 22:08
Maar er ook te lezen valt op bakeliet.net dat 78 toeren platen tot de jaren 50 werden vervaardigd uit bakeliet gecoat met 'schellak'...
Er valt veel kletskoek te lezen op internet. De meeste bakeliet-sites hebben het n.m.m. terecht niet over grammofoonplaten van bakeliet.
Over dit onderwerp heb ik een achtergrondpagina geschreven bij 78-rpm plaat. Het komt erop neer dat de platen werd vervaardigd van twee derde geperste klei of leem en een derde schellak. Daarom konden die platen tijdens de Tweede Wereldoorlog ook zo makkelijk gerecycled worden: zie op Youtube het filmpje "Nieuwe grammofoonplaten persen van oude" (1943) .
Hier een deel van mijn artikel:
Meer wetenswaardigheden:
- Tot 1904 werd slechts één kant van de grammofoonplaat gebruikt (voor voorbeeld zie LastDodo nr. 4287851). Overigens werden deze enkelzijdige grammofoonplaten nog zeker tot 1925 geproduceerd (o.a. door Victor).
- De meeste 78 toeren platen zijn gemaakt van schellak, d.w.z. een mengsel van een derde schellak en tweederde minerale vulmiddelen (o.a. klei). Schellak is een wasachtig materiaal, dat wordt gewonnen uit de afscheiding van een lakschildluis. Deze luis leeft op bomen in India en omringende landen;
- Soms werden 78 toeren platen gemaakt uit andere materialen, zoals bijvoorbeeld vinyl of de kunststof Durium. Door de techniek van de destijds gangbare grammofoons bleek schellak toch het meest geschikte materiaal. Dikwijls werden/worden de schellak-grammofoonplaten ten onrechte bakelieten platen genoemd;
- Kort na (en overigens ook tijdens) de Tweede Wereldoorlog was er in Europa een groot tekort aan schellak. Om in Nederland één nieuwe plaat van Decca te bemachtigen, moest men twee grammofoonplaten inleveren én de normale prijs betalen. De ingeleverde platen werden in snippers geknipt en vervolgens verpulverd. Het overblijvende poeder werd gebruikt als grondstof voor een nieuwe plaat. De platen van Columbia werden niet ingenomen, omdat deze papier bevatten. Het inleveren duurde tot 1948 (bron: Leo Boudewijns "Een fonografisch geheugen", Uitgeverij De Prom,1976, blz. 50/51). Geïnteresseerden kunnen op Youtube het filmpje "Nieuwe grammofoonplaten persen van oude" (1943) bekijken hoe het terugwinproces in z'n werk ging.
- Voor het oppervlak van de Edison Diamond Disc Records gebruik werd gemaakt van Condensite, een variant van bakeliet/bakelite. Deze platen konden alleen worden gedraaid op speciale afspeelapparatuur met 80 toeren per minuut, voorzien van een diamanten naald. Op deze apparatuur konden de "gewone" 78 toerenplaten niet worden afgespeeld (zie tekst bij : Edison Diamond Disc).
- De oude grammofoons werden aangedreven door een opwindbare veer. Later kwamen er elektrische modellen.
But you can also read on bakeliet.net that 78 rpm records were made from bakelite coated with 'shellac' until the 1950s...
There is a lot of nonsense to read on the internet. Most Bakelite sites rightly do not mention Bakelite gramophone records.
I have written a background page on this subject for 78-rpm record. The bottom line is that the plates were made of two-thirds pressed clay or loam and one-third shellac. That is why these records could be recycled so easily during the Second World War: see the YouTube video "Pressing new gramophone records from old ones" (1943).
Here's part of my article:
More information:
- Until 1904, only one side of the gramophone record was used (for an example see LastDodo no. 4287851). These single-sided gramophone records were still produced at least until 1925 (including by Victor).
- Most 78 rpm records are made of shellac, ie a mixture of one third shellac and two thirds mineral fillers (including clay). Shellac is a waxy material extracted from the secretion of a lac scale insect. This louse lives on trees in India and surrounding countries;
- Sometimes 78 rpm records were made from other materials, such as vinyl or the plastic Durium. Due to the technology of the gramophones that were common at the time, shellac turned out to be the most suitable material. The shellac gramophone records were/are often incorrectly called Bakelite records;
- Shortly after (and also during) the Second World War, there was a major shortage of shellac in Europe. To obtain one new Decca record in the Netherlands, one had to hand in two gramophone records and pay the normal price. The submitted records were cut into pieces and then pulverized. The remaining powder was used as raw material for a new plate. Columbia's records were not taken because they contained paper. The submission lasted until 1948 (source: Leo Boudewijns "Een phonographic memory", Uitgeverij De Prom, 1976, p. 50/51). Interested parties can watch the video "Pressing new gramophone records from old ones" (1943) on YouTube to see how the recovery process worked.
- Condensite, a variant of Bakelite/Bakelite, was used for the surface of the Edison Diamond Disc Records. These records could only be played on special playback equipment with 80 revolutions per minute, equipped with a diamond needle. The "normal" 78 rpm records could not be played on this equipment (see text under: Edison Diamond Disc).
- The old gramophones were powered by a wind-up spring. Electric models came later.
- Catalogue Moderator
- Catalogue Moderator
- 1,678 messages
- June 15, 2024 23:28
Bedankt voor de info.
Maar de naam/term 'shellac platen' dus ook misleidend is.
Want er is sprake van een mengsel.; 2/3 vulmiddelen en 1/3 shellac.
En bakeliet een synthetische kunststof is.
Bij de al wat 'oudere' LD'ers waarschijnlijk wel gekend.
Lichtschakelaars, stopcontacten, telefoons (de zwarte met kiesschijf), wc brillen ...
.
Thanks for the info.
But the name/term 'shellac plates' is also misleading .
Because there is a mixture.; 2/3 fillers and 1/3 shellac.
And Bakelite is a synthetic plastic.
Probably known to the 'older' LD members.
Light switches, sockets, telephones (the black one with dial), toilet seats...
.
- Catalogue Moderator
- Catalogue Moderator
- 1,538 messages
- June 17, 2024 21:32
De naam is m.i. niet misleidend. De platen bevatten schellak en die schellak is het meest belangrijke bestanddeel.
Nu tien jaar geleden heb ik onderzoek gedaan naar de 78 toerenplaat. Eerst op het internet, maar daar werden zowel bakeliet als schellak genoemd als grondstof voor deze plaat (overigens, bakelet.net had het destijds niet over grammofoonplaten). Ik kreeg de indruk dat het steeds de kenners waren die het hadden over schellak, maar ik raakte pas echt overtuigd toen ik het in een boek van Leo Boudewijns las.
Over de minerale vulmiddelen kon ik destijds niet veel vinden. Er werd vaak gesproken over 'mud' of 'modder'. Daarom nam ik aan dat men klei gebruikte.
Aan de hand van mijn bevindingen heb ik destijds de achtergrondpagina geschreven.
Naar aanleiding van onze nieuwe discussie heb ik nogmaals een poging gedaan om het raadsel van de minerale vulmiddelen op te lossen en dat is deels gelukt. Als vulmiddelen werden o.a. gebruikt:
- kopal (=half gefossiliseerde hars van een pijnboom).
- zwaarspaat (=bariumsulfaat).
Wat ik ook niet wist, is, dat de platen werd geperst onder een temperatuur van 350 graden.
Deze nieuwe bevindingen leiden weer tot een herziening van de achtergrondpagina.
De 78toerenplaten kunnen worden schoongemaakt met water, eventueel met een sopje, maar de labels mogen natuurlijk niet nat worden. Dus zou ik het eerst met een zachte, vochtige doek proberen.
I don't think the name is misleading. The records contain shellac and that shellac is the most important component.
Ten years ago now I did research into the 78 rpm record. First on the internet, but there both bakelite and shellac were mentioned as raw materials for this record (by the way, bakelet.net was not talking about gramophone records at the time). I got the impression that it was always the experts who talked about shellac, but I only became really convinced when I read it in a book by Leo Boudewijns.
I couldn't find much about mineral fillers at the time. People often talked about 'mud'. That's why I assumed they used clay.
I wrote the background page based on my findings.
Following our new discussion, I once again attempted to solve the mystery of mineral fillers and was partially successful. The following were used as fillers:
- copal (= semi-fossilized resin of a pine tree).
- heavy spar (=barium sulphate).
What I also didn't know is that the records were pressed at a temperature of 350 degrees.
These new findings lead to a revision of the background page.
The 78rpm records can be cleaned with water, possibly with soapy water, but of course the labels should not get wet. So I would try it with a soft, damp cloth first.
Met het opstellen van een lijst van webpagina’s e.d. ben ik nog niet klaar. Er komt ook steeds meer informatie tevoorschijn, die vergeleken moet worden met wat ik al heb, op betrouwbaarheid. Als start heb ik de eerste bladzijdes uit de vertaling van het boek ‘Vinyl’ van Mike Evans gebruikt. Dat geeft een chronologische opsomming van feiten met afbeeldingen. Nu ben ik nog fora (threads) op Discogs aan het napluizen die over dit onderwerp gaan. Daar staan dan vaak weer links in, die naar belangwekkende informatiebronnen verwijzen.
Ook Delpher laat me niet met rust. Daar stuit ik nog wel eens op samenvattende artikelen over vindingen en uitvinders, zoals Edison.
I haven't finished drawing up a list of web pages, etc. yet. More and more information is also emerging, which must be compared with what I already have, for reliability. As a start I used the first pages from the translation of the book 'Vinyl' by Mike Evans. This provides a chronological summary of facts with images. Now I'm still searching forums (threads) on Discogs that deal with this subject. These often contain links that refer to interesting sources of information.
Delpher also won't leave me alone. There I sometimes come across summary articles about inventions and inventors, such as Edison.
- Catalogue Moderator
- Catalogue Moderator
- 1,538 messages
- June 18, 2024 21:11
Mooi, hou ons op de hoogte en succes met jouw onderzoek!
Great, keep us informed and good luck with your research!




